W kwietniu dobiegła końca jubileuszowa, dziesiąta edycja ogólnopolskiej akcji „Kwietniowi Antypiraci”, objętej patronatem medialnym Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich. 

Inicjatywa, organizowana przez Kujawsko-Pomorskie Centrum Edukacji Nauczycieli we Włocławku, od lat popularyzuje wiedzę na temat własności intelektualnej i prawa autorskiego – zagadnień istotnych i wyraźnie obecnych w podstawach programowych szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Umiejętność świadomego korzystania z cudzej twórczości oraz odpowiedzialnego publikowania własnych materiałów stanowi dziś jedną z kluczowych kompetencji funkcjonowania w świecie cyfrowym.

Finał akcji "Kwietniowi Antypiraci"

Dyrektor Troszyńska przemawia przed zgromadzonymi
Koordynatorka Puścińska przemawia w sali

Finał tegorocznej edycji miał formę hybrydową. W siedzibie organizatora spotkali się szkolni koordynatorzy wraz z uczennicami i uczniami z regionu oraz przedstawiciele patronów honorowych i medialnych. Równolegle, za pośrednictwem łącza online, w wydarzeniu uczestniczyli kolejni koordynatorzy i młodzież z różnych części kraju.

Program spotkania koncentrował się wokół zagadnień związanych z legalnym i etycznym wykorzystywaniem własności intelektualnej, w tym publikowaniem materiałów, ingerowaniem w cudze dzieła oraz rozpowszechnianiem treści w przestrzeni cyfrowej. Jednym z najważniejszych punktów był wykład dr. Łukasza Maryniaka z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach pt. „Szacunek dla twórczości – prawo autorskie w kulturze cyfrowej”. Prelegent podkreślił szeroki zakres ochrony wynikającej z prawa autorskiego, obejmującej znacznie więcej aspektów twórczości, niż się powszechnie zakłada. Zwrócił także uwagę, że granica między działaniami dozwolonymi a naruszającymi prawo bywa bardzo cienka i nie zawsze oczywista dla użytkowników.

Istotnym elementem wydarzenia była również dyskusja panelowa zatytułowana „Dlaczego warto mówić o prawie autorskim w edukacji?”. Wzięli w niej udział przedstawiciele instytucji oświatowych i medialnych oraz praktycy – nauczyciele i uczniowie zaangażowani w realizację akcji. Panel stał się przestrzenią do wymiany doświadczeń i refleksji nad znaczeniem edukacji w zakresie własności intelektualnej, ukazując problem z perspektywy edukacyjnej, medialnej i instytucjonalnej.

Uczestnicy debaty zgodnie podkreślali, że wielu użytkowników – szczególnie internetu – wciąż nie jest w pełni świadomych konsekwencji swoich działań. Odpowiedzialność w tym obszarze ma zarówno wymiar etyczny, jak i prawny, dlatego nadrzędnym celem inicjatywy pozostaje edukacja oraz kształtowanie świadomych postaw wśród uczniów i nauczycieli.

Symbolicznym akcentem finału był „antypiracki” tort z logotypem akcji, przygotowany przez organizatorów.

tort z logo akcji
Uczennica szkoły średniej udziela wywiadu do mikrofonu i kamery

Działania realizowane w szkołach

Do ogólnopolskiego koordynatora akcji wciąż napływają sprawozdania z działań realizowanych w ramach jubileuszowej edycji. W tym roku szczególną rolę odegrali szkolni koordynatorzy, którzy – korzystając z opracowanego scenariusza – prowadzili zajęcia
pt. „Prawo autorskie wokół nas”. W trakcie lekcji wykorzystywano materiały wypracowane w poprzednich edycjach, m.in. prezentacje, testy, quizy czy wirtualny escape room.

Nadesłane ze szkół fotorelacje potwierdzają duże zaangażowanie uczestników. Widać na nich również, wypracowane w poprzednich edycjach akcji antypirackie lapbooki i „Kodeksy Antypiratów”, które z powodzeniem pełnią funkcję atrakcyjnych pomocy dydaktycznych.
Z dotychczasowych danych wynika, że w zajęciach wzięło udział około 500 uczniów i uczennic, a blisko 100 z nich uczestniczyło w wykładzie online wraz ze swoimi nauczycielami.

Organizatorzy kierują również podziękowania do patronów medialnych, których wsparcie umożliwia szersze upowszechnianie wiedzy o prawie autorskim oraz wzmacnianie kompetencji środowiska edukacyjnego w tym zakresie. Dzięki ich zaangażowaniu tematyka odpowiedzialnego korzystania z zasobów kultury i informacji dociera do coraz szerszego grona odbiorców, stając się ważnym elementem współczesnej edukacji.

autor zdjęć: KPCEN we Włocławku

Zobacz więcej:

Relacja na stronie organizatora
Materiał filmowy TV Kujawy
Polskie Radio PiK
Portal Q4


Wydarzenie objęte patronatem medialnym SBP

plakat akcji z osią czasu i poszczególnymi edycjami, opis treści poniżej

Na plakacie: oś czasu z kolejnymi edycjami: 2017 - Kwietniowy Antypiraci, 2018 - Lekcja o prawach autorskich, 2019 - kwietniowi Antyiraci dbają o wizerunek, 2020 - Powrót do źródeł informacji, 2021 - Wyruszamy na WEBQUEST, 2022 - W pokoju zagadek, 2023 - Odporni na epidemię dezinformacji, 2024 - Prawo autorskie a sztuczna inteligencja, 2025 - Tworzymy film ze ścieżką filmową. Logotypy organizatorów i patronów medialnych.